Er is gewoon geen enkel schaalmodel dat zoveel karakter heeft als een Citroën HY in 1:43. En dan heb het nog niet eens over het origineel, maar over de miniatuurversies met reclameopdrukken die eruit zien alsof je even een sprong maakt naar het Frankrijk van de jaren zeventig.
▶Inhoudsopgave
Of je nu verzamelaar bent of gewoon houdt van klassieke Franse auto's, deze modellen trekken je meteen aan. Laten we erin duiken.
Waarom de Citroën HY zo geliefd is onder verzamelaars
De Citroën HY is geen gewone bestelauto. Ontworpen in 1947 door Jean Prouvé, met die kenmerkende golfplaten en dat voorruit dat als een haaienkop omhoog steekt.
Het is een stukje industriële kunst op wielen. In het echt reed deze bus door heel Frankrijk als pizzawagen, boerderijwagen, camper en nog veel meer.
En precies die veelzijdigheid maakt hem zo bijzonder in miniatuur. In schaal 1:43 is de HY een favoriet bij merken als Eligor, Norev en Universal Hobbies. Maar wat deze modellen echt iconisch maken? De reclameopdrukken.
Die kleurenrijke bedrijfslogo's en handgeschilderde teksten geven elk exemplaar een eigen verhaal. Alsof je een stukje Franse geschiedenis in je handen houdt.
De mooiste liveries die je kunt vinden
1. Eligor – De Franse klassiekers
Eligor is dé naam als het gaat om Franse schaalmodellen. Hun Citroën HY in 1:43 komt voor in tientallen reclameversies.
Denk aan Fromagerie Lepetit, de kaasfabriek met dat herkenbare koeienlogo. Of La Vache Qui RitBanania, het cacaodrankje met de bekende Senegalese soldaat op de verpakking.
2. Norev – Retro met karakter
Die versie is een echte eye-catcher op elke etalage. Wat Eligor zo goed doet: de details.
De letters zijn scherp gedrukt, de kleuren zijn levendig, en de wielen draaien nog eens mee. Voor zo'n klein model zit er verrassend veel werk in. Norev, opgericht in 1946 in Lyon, is een van de oudste Franse modelautomerken. Hun HY-modellen zijn iets simpeler van uitvoering, maar daardoor juist charmant.
De Crédit Lyonnais-versie met die blauwe en gele kleuren is een klassieker. Maar ook de Maison de la Radio-editie, met het Franse omroeplogo, is een pareltje voor wie van culturele nostalgie houdt.
3. Universal Hobbies – Voor de liefhebber van het alledaagse
Norev-modellen zijn vaak wat schaarser dan die van Eligor, waardoor ze op de tweedehandsmarkt behoorlijk kunnen oplopen in prijs. Let vooral op Marktplaats en gespecialiseerde beurzen als de International Model Auto Days in Veldhoven. Universal Hobbies richt zich meer op agrarische en utilitaire voertuigen.
Hun Citroën HY komt voor in versies als La Ferme (de boerderij) en diverse herkenbare supermarkt-uitvoeringen.
4. Minialuxe – De verborgen schat
Minder reclame in de traditionele zin, maar juist die eenvoudige boerderij-uitstraling maakt ze zo bijzonder. Het voelt alsof je een stukje platteland in huis haalt. Minialuxe is een merk dat minder bekend is, maar onder kenners hoog aangeschreven staat.
Hun HY-modellen zijn zeldzaam en komen soms voor in reclameuitvoeringen van lokale Franse bakkerijen en slagerijen. De kwaliteit is wat rougher dan Eligor, maar de zeldzaamheid maakt ze juist interessant voor de serieuze verzamelaar.
Waar let je op bij aankoop?
Goede vraag. Niet elke reclameversie is even zeldzaam of waardevol.
Hier een paar tips: Zeldzaamheid telt. Een Eligor HY met een algemene reclame als Coca-Cola vind je vaker dan een editie van een kleine Franse kaasboerderij. Hoe specifieker de reclame, hoe interessanter voor verzamelaars. Staat van het model. Originele doos erbij? Onbeschadigde opdruk? Draaiende wielen?
Dit alles bepaalt de waarde. Een model zonder doos kan makkelijk 30 tot 50 procent minder waard zijn. Controleer de merknaam. Er zijn veel namaakversies op de markt, vooral van Chinese makelij. Echte Eligor-modellen hebben meestal het logo op de onderzijde en een stevige, degelijke afwerking. Als het goedkoop voelt, is het vaak ook goedkoop gemaakt.
Wat zijn deze modellen waard?
Dat hangt af van het merk, de staat en de zeldzaamheid. Een standaard Eligor HY in reclameuitvoering ligt tussen de 15 en 30 euro, nieuw in doos.
Tweedehands kun je ze soms al vinden vanaf 8 euro. Maar zeldzame versies, zoals bepaalde Minialuxe-edities of oude Norev-uitvoeringen, kunnen oplopen tot 60 of zelfs 100 euro bij verzamelaars die graag willen. De markt voor Franse schaalmodellen is de afgelopen jaren gestegen.
Mensen herontdekken hun jeugdnostalgie, en de Citroën HY is daarin een van de populairste modellen. Vooral omdat bijzondere reclame-edities van de Citroën HY in de toekomst in waarde kunnen stijgen, zie je ze op platforms als Marktplaats, Catawiki en gespecialiseerde Facebookgroepen als Modelautoverzamelaars Nederland regelmatig voorbijkomen.
Waar beginnen met verzamelen?
Mijn advies: begin met wat je aanspreekt. Houd je van voedselmerken?
Ga dan voor de Fromagerie Lepetit of Banania. Vind je transport en logistiek interessant? Kijk dan naar de melk- en vrachtwagenversies.
Er is geen foute keuze, zolang het maar bij je past. En het mooie van de Citroën HY met circus- of kermisthema in 1:43?
Het is een model dat altijd blijft trekken. Of je er nu vijf of vijftig van hebt, er is altijd weer een reclameversie die je nog niet in je verzameling hebt. Die zoektocht, dat is precies waar verzamelen om draait.