Stel je voor: jaren vijftig, de Franse dorpsstraat, een grijze Citroën HY die met een kenmerkend gepiep voorbijrijdt. Op de flanken prijkt het logo van La Poste of PTT.
▶Inhoudsopgave
Geen gewone bestelauto, maar een echte institutionele HY die dagelijks het Franse platteland doorkruist.
Voor verzamelaars van schaalmodellen is dit precies het soort liveries waar je van gaat houden. En terecht, want de overheidsversies van de Citroën HY behoren tot de meest gewilde miniaturen in de collectie.
Waarom de Citroën HY zo populair was bij de overheid
De Citroën HY kwam in 1948 op de markt en was meteen een hit.
Niet bij particulieren, maar vooral bij bedrijven en overheidsdiensten. De reden is simpel: die iconische ribbelplaat-carrosserie was niet alleen herkenbaar, maar ook ontzettend functioneel. De HY had een laadvermogen van 1.500 kilogram en een laadruimte van circa 14 kubieke meter.
Voor La Poste en PTT was dat precies wat ze nodig hadden. De HY was gebouwd op een platform met voorwielaandrijving en een 1.911 cc viercilinder benzinemotor.
La Poste: de Franse posterijen op wielen
Die leverde 58 pk, genoeg om met een volle lading een redelijke snelheid te halen.
Het onderstel was ontworpen door Flaminio Bertoni, dezelfde man die de DS ontwierp. Kwaliteit zat dus in het DNA van deze auto. La Poste, de Franse posterijen, was een van de grootste afnemers van de Citroën HY. De auto's werden ingezet voor het vervoer van postpakketten en brieven over het hele land.
De HY's van La Poste kregen een kenmerkende gele en blauw kleuring, geïnspireerd op de traditionele postkleuren. Op de zijkant prijkt het logo van La Poste in een herkenbaar lettertype.
Wat deze versie zo bijzonder maakt voor verzamelaars is de combinatie van functionaliteit en esthetiek. De gele kleur staat symbool voor snelheid en betrouwbaarheid, terwijl de blauwe accenten verwijzen naar de nationale identiteit van de Franse post. In schaalmodellenvorm is dit een absolute blikvanger.
PTT: post, telegraaf en telefoon
PTT stond voor Postes, Télégraphes et Téléphones, de overheidsdienst die in Frankrijk verantwoordelijk was voor post, telegraaf en telefoon.
De PTT had een enorme vloer aan voertuigen nodig, en de Citroën HY was daarvoor de perfecte keuze. De PTT-versies waren meestal in een soberder kleurenpalet uitgevoerd, vaak grijs of donkerblauw, met het PTT-logo prominent op de deuren. De PTT-HY's werden niet alleen voor postvervoer ingezet, maar ook door monteurs die telefoonlijnen moesten aanleggen en onderhouden.
De grote laadruimte was ideaal voor het opbergen van gereedschap en kabels.
Voor modelautoverzamelaars zijn de PTT-liveries bijzonder omdat ze een stukje Franse infrastructuurgeschiedenis vertegenwoordigen.
De HY in schaalmodellen: waarom verzamelaars dol zijn op overheidsliveries
Als je kijkt naar de wereld van schaalmodellen, dan valt op dat naast overheidsversies ook de Citroën HY met bakkerij- of slagerijopdruk tot de meest gezochte stukken behoren.
Merken als Eligor, Norev en Atlas hebben er diverse versies van uitgebracht, en die zijn niet meer alleen te vinden. Dat maakt ze extra waardevol voor de toegewijde verzamelaar. De populariteit van deze liveries heeft een paar redenen.
Welke schalen en merken zijn het meest gewild?
Ten eerder zijn de kleurencombinaties van La Poste en PTT visueel sterk en onderscheidend. Je herkent ze meteen.
Ten twee vertellen ze een verhaal. Elke HY met een overheidsopdruk is een stukje geschiedenis op je rek.
En ten slotte zijn er relatief weinig geproduceerd in bepaalde schalen, wat de zeldzaamheid vergroot. In schaal 1:43 zijn de Eligor-modellen van de Citroën HY met La Poste en PTT-liveries de meest bekende. Eligor, een Frans modelautomerk dat gespecialiseerd is in klassieke Franse auto's, heeft een indrukwekkende catalogus van HY-varianten. Zo is de Citroën HY met Perrier-livery een echte zeldzaamheid.
De aandacht voor detail is opvallend goed: van de ribbelplaten op de carrosserie tot de kleine opschriften op de motorkap. Norev, een ander Frans merk, heeft ook diverse HY-liveries uitgebracht, vaak in combinatie met andere Franse overheidsdiensten.
Atlas heeft de HY opgenomen in hun serie van historische Franse voertuigen. Voor de verzamelaar die op zoek is naar compleetheid, zijn dit de merken waar je naar moet kijken.
De Citroën HY: meer dan alleen een bestelauto
Wat de Citroën HY zo bijzonder maakt, is dat hij nooit bedoeld was als een glamoureus voertuig.
Het was een werkpaard, ontworpen om dagelijks hard te werken. En toch is hij uitgegroeid tot een van de meest geliefde klassiekers in de automobielgeschiedenis.
De overheidsversies spelen daarin een grote rol, omdat ze de HY verbinden met het dagelijks leven van miljoenen Fransen. De productie van de HY liep van 1948 tot 1981. In die 33 jaar zijn er in totaal circa 189.000 exemplaren gebouwd. Een aanzienlijk deel daarvan diende bij La Poste, PTT en andere overheidsdiensten.
Die lange productieperiode betekent ook dat er veel variaties bestaan, elk met eigen kenmerken en details.
Voor de modelautoverzamelaar is dat een paradijs. Of je nu begint met verzamelen of al jaren een passie hebt voor Franse klassiekers, de Citroën HY met La Poste of PTT-opdruk is een must-have. Ook de Citroën HY met bekende supermarktlogo's is een stukje geschiedenis dat perfect past op elk rek, en dat je elke keer weer een glimlach oplevert als je het ziet.