Stel je voor: een Citroën HY, maar dan in smoking. Dat is de Eligor in een notendop.
▶Inhoudsopgave
Terwijl de gewone HY vooral bekendstaat als de bruine bestelwagen van de groenteman of de hippiebus uit de jaren zeventig, was de Eligor het luxealternatief voor wie net wat meer wilde. Denk lederen bekleding, een stijlvol dashboard en soms zelfs airconditioning — in een bestelwagen! Maar hier zit het addertje onder het gras: de Eligor is een zeldzaam beest geworden. En sommige varianten zijn bijna onvindbaar.
Als verzamelaar van Eligor-schaalmodellen weet je dat het originele voertuig de ultieme graal is. Dus laten we eens duiken in de modellen die je bijna niet meer tegenkomt — en waarom ze zo bijzonder zijn.
Wat is de Eligor Citroën HY eigenlijk?
Voordat we het hebben over zeldzaamheid, even terug naar de basis. De Citroën HY werd geïntroduceerd in 1948 en bleef tot 1981 in productie — een ongelofelijk lange levensduur.
Het was een eenvoudige, functionele bestelwagen met dat kenmerkende golfplaatcarrosserie en de beroemde hydropneumatische vering van Citroën. Maar in 1968 besloot Citroën: laten we er ook een luxeversie van maken. Zo werd de Eligor geboren.
De Eligor was geen gewone bestelwagen meer. Het was een luxecombi, bedoeld voor welvarende families, ondernemers of zelfs als ambulanse en begrafeniscombi.
Het interieur was een stuk fijner: betere materialen, een uitgebreider dashboard, soms lederen stoelen en extra comfort.
De naam "Eligor" komt overigens uit de Franse mythologie — een demon uit een toneelstuk uit de zeventiende eeuw. Typisch Frans dus: luxe met een vleugje dramatisch flair.
De verschillende Eligor-varianten op een rijtje
Niet alle Eligors zijn gelijk. Citroën bracht verschillende varianten uit tussen 1968 en 1976, en het verschil in zeldzaamheid is enorm.
Eligor (1968–1970) — De eerste generatie
Hier een overzicht van de belangrijkste modellen: Dit is de allereerste Eligor. Relatief eenvoudig qua uitrusting vergeken met latere versies, maar alsnog een enorme stap vooruit ten opzichte van de standaard HY.
Eligor Lux (1970–1973) — Meer comfort, meer klasse
Deze versie is zeldzaam, maar niet onmogelijk te vinden. Voor verzamelaars is het vooral de historische waarde die telt.
Eligor Prestige (1973–1976) — De topper
De Lux-versie trok de luxe verder door. Denk aan betere bekleding, een klapschild aan de achterkant (handig voor bagage) en een verbeterde audio-installatie. Deze variant is iets zeldzamer dan de eerste generatie, maar komt nog wel eens voor op de Europese markt. Hier wordt het pas echt interessant.
De Prestige was de meest luxe Eligor die Citroën ooit maakte. Lederen bekleding, een geavanceerd dashboard, extra isolatie en soms zelfs airconditioning.
Eligor Automatique (1970–1976) — Zeldzaam en gewild
Deze versie was duur ten tijde van productie en daardoor zijn er relatief weinig gebouwd. Een complete Prestige in goede staat is al een serieuze vondst. Een automatische transmissie in een Citroën HY? Ja, dat bestond!
Maar het was een uitzondering. De meeste HY's hadden een handgeschakelde versnellingsbak, dus de automatische Eligor is een echte zeldzaamheid.
Eligor Diesel (1973–1976) — De absolute unicorn
Vooral de combinatie Automatique met de Prestige-uitvoering is bijna onvindbaar. En dan hebben we de koning van de zeldzaamheid: de Eligor Diesel. Slechts een paar honderd exemplaren zijn ooit gebouwd.
De dieselmotor was een experiment van Citroën, en de vraag was simpelweg te klein om grootschalige productie te rechtvaardigen. Onderdelen zijn vrijwel niet meer verkrijgbaar, wat onderhoud een ware uitdaging maakt. Als je ooit een Eligor Diesel tegenkomt, weet je: je hebt een schat gevonden.
Waarom zijn sommige Eligor-modellen zo zeldzaam?
Zeldzaamheid komt niet zomaar uit de lucht vallen. Bij de Eligor spelen meerdere factoren mee die het vinden van bepaalde modellen zo lastig maken.
Beperkte productie
Citroën produceerde nooit enorme aantallen Eligor. Schattingen lopen uiteen van 3.000 tot 5.000 exemplaren in totaal over de gehele productieperiode. Vergelijk dat met de tienduizenden gewone HY's die van de band rolden, en bekijk onze vergelijking van Eligor Citroën HY modellen uit de jaren tachtig om te zien waarom elke Eligor al bijzonder is.
Economische context
De jaren zestig en zeventig waren economisch onrustige tijden. De oliecrisis van 1973 trof de automobielindustrie hard.
Corrosie en veroudering
Luxe auto's — en de Eligor was er een — werden minder gekocht.
Citroën paste de productie aan, en sommige varianten werden vroegtijdig stopgezet. De HY was berucht om zijn gevoeligheid voor roest. Het golfplaatcarrosserie was licht en innovatief, maar niet bepaald duurzaam in vochtige klimaten. Veel Eligor beperkte oplages van de Citroën HY zijn de afgelopen decennia ten onder gegaan aan corrosie.
Nichemarkt
Wat overblijft, is vaak een restauratieproject — of een wrak. De Eligor was altijd een nicheproduct.
Niet iedereen wilde een luxe bestelwagen. De doelgroep was klein, en dat vertaalde zich direct in lage productiecijfers. Hoe kleiner de oorspronkelijke productie, hoe zeldzamer het model nu is.
De top 5 meest zeldzame Eligor-modellen voor verzamelaars
Goed, nu het moment waar je op wachtte. Hier zijn de vijf Eligor-modellen die het moeilijkst te vinden zijn — en waarom elk van hen een graal is voor de echte liefhebber. Met slechts enkele honderden gebouwde exemplaren is de Eligor Diesel verreweg de zeldzaamste variant.
1. Eligor Diesel (1973–1976) — De ongekroonde koning
De combinatie van een dieselmotor en een luxe interieur in een bestelwagen was uniek voor die tijd.
2. Eligor Automatique met Prestige-interieur
Op de markt kom je deze bijna niet meer tegen. Als er een te koop komt, dan gaat het snel — en tegen een hoge prijs.
Voor een complete, goed onderhouden Eligor Diesel kun je denken aan waarden tussen de 25.000 en 45.000 euro, afhankelijk van staat en documentatie. De automatische transmissie was al een zeldzaamheid op zich, maar combineer die met het Prestige-interieur en je hebt een bijna mythisch exemplaar. Er zijn maar een handvol bekend die nog bestaan.
3. Eligor Prestige met airconditioning (1973–1976)
De geschatte waarde ligt tussen de 18.000 en 35.000 euro, maar de werkelijke prijs kan hoger uitvallen als twee verzamelaars om dezelfde auto vechten.
Airconditioning in een jaren-zeventig bestelwagen? Het klinkt onwaarschijnlijk, maar Citroën bood het als optie aan. De installatie was complex en duur, waardoor maar weinig klanten ervoor kozen. Een Eligor Prestige met werkende airconditioning is een echte zeldzaamheid.
4. Eligor in zeldzame kleuren
Waarden variëren van 20.000 tot 40.000 euro, afhankelijk van de conditie van het systeem. Dit is een onderwerp dat vaak over het hoofd wordt gezien.
De meeste Eligors zijn wit, grijs of beige. Maar Citroën leverde ze ook in groen, blauw en zelfs bordeaux.
5. Eligor in complete, originele staat
Deze zeldzame kleuren zijn enorm gewild bij verzamelaars, juist omdat ze zo weinig voorkomen. Een Eligor in originele, zeldzame kleur kan een significante prijsbovenmaal opleveren ten opzichte van de standaarduitvoering. Dit geldt voor alle varianten, maar is extra bijzonder bij de zeldzamere modellen.
Een Eligor die volledig origineel is — met alle documenten, originele bekleding, originele verf en zonder wijzigingen — is onbetaalbaar. Zulke exemplaren komen zelden op de markt en worden vaak onderling tussen verzamelaars geruild, langs de officiële weg.
Waar vind je deze zeldzame Eligor-modellen?
Laat het duidelijk zijn: het vinden van een zeldzame Eligor is geen kwestie van even Googelen en bestellen. Het vereist geduld, netwerk en een beetje geluk.
Toch zijn er enkele plekken waar je het beste kunt beginnen. Online verkoopplatformen zoals Marktplaats, 2dehands.be en gespecialiseerde klassieksites als AutoScout24 en Classic Trader hebben af en toe een Eligor te koop.
Maar wees alert: de zeldzame varianten zijn er zelden lang te vinden. Klassieke auto-veilingen zijn een betere optie. Huizen als Artcurial, Bonhams en Aguttes organiseren regelmatig veilingen met Franse klassiekers, en af en toe duikt er een Eligor op.
De prijzen kunnen hoog oplopen, maar je weet zeker dat je een authentiek exemplaar krijgt. Clubs en forums zijn goud waard.
De Citroën HY Club Nederland en de Franse Amicale Citroën zijn plekken waar verzamelaars en eigenaren elkaar ontmoeten. Vaak worden er via het netwerk auto's aangeboden die je nergens anders vindt. Ook op Facebook zijn er actieve groepen gewijd aan de HY en Eligor. En niet te vergeten: de Europese markt.
Frankrijk, België en Nederland zijn de belangrijkste bronnen. Maar ook Duitsland, Zwitserland en het Verenigdrijk kunnen verrassende opleveringen bieden.
Sommige verzamelaars reizen letterlijk door heel Europa op zoek naar de perfecte Eligor.
Waarom deze zeldzaamheid ook voor schaalmodellen relevant is
Misschien vraag je je af: waarom maakt het uit of het origineel zeldzaam is, als het om schaalmodellen gaat?
Simpel: de waarde en het verzamelwaarde van een schaalmodel worden sterk beïnvloed door de status van het originele voertuig. Een Eligor Prestige in 1:43 of 1:18 is al bijzonder, maar wist je dat de originele verpakking de waarde verhoogt van een schaalmodel van de Eligor Diesel?
Dat is de ultieme graal voor de Citroën HY-verzamelaar. Bij Eligor-schaalmodellen geldt hetzelfde als bij de echte auto's: hoe zeldzamer het origineel, hoe begeerder het model. En dat maakt het kennen van deze zeldzaamheden extra waardevol — of je nu een model verzamelt, verkoopt of gewoon gefascineerd bent door deze bijzondere stukjes Franse automotive geschiedenis. Dus de volgende keer dat je op zoek bent naar een nieuw exemplaar voor je verzameling, weet je precies waar je naar moet kijken.
En wie weet — misschien vind jij wel de volgende Eligor Diesel.
In schaalmodel dan wel.